Giriş


sayfa2/5
d.ogren-sen.com > Doğru > Evraklar
1   2   3   4   5

Yöntem


Araştırmada ex post facto olarak da anılan nedensel desen ile ruhsal liderliğin örgütsel bağlılığa olan etkisi yapısal eşitlik modeli kurularak incelenmiştir. Kendiliğinden var olan ve araştırmacı tarafından manipüle edilemeyen değişkenler arasındaki neden-sonuç ilişkisi araştırılmak istendiğinde bu desene başvurulabilir (Fraenkel, Wallen & Hyun, 2012). Fakat, manipülasyon yapılamadığı için deneysel yöntemlerde olduğu kadar güçlü bir nedensellik bağı kurulamamaktadır. Yine de deneysel yöntemin kullanılamadığı durumlarda var olduğu düşünülen neden-sonuç ilişkisini ortaya koyabilmektedir. Aralarında ilişkinin incelendiği grup sayısına göre Cohen, Manion ve Morrison (2007), tek gruptan oluşan nedensel (co-relational) ve çok gruptan oluşan nedensel karşılaştırma (criterion groups) olmak üzere iki tür önermektedir. Bu araştırmada tek bir öğretmen grubu olduğundan anılan türlerden ilki olan nedensel desen kullanılmıştır. Aralarında neden-sonuç ilişkisinin arandığı değişkenlerden ruhsal liderlik bağımsız, örgütsel bağlılık ise bağımlı değişkendir.

Yapısal eşitlik modellemesi, bağımsız ve bağımlı değişkenler arasındaki çoklu ilişkilerin incelendiği istatistiksel teknikler bütünüdür (Tabachnick & Fidell, 2013). Gizil ve gözlenen değişkenler arasında var olduğu düşünülen ilişkilerin test edilmesi için kullanılabilir. Bu araştırmada ölçek ile doğrudan ölçülen gözlenen değişkenler ölçek maddeleriyken bu değişkenlerin ortak varyanslarından türetilen gizil değişkenler ise ruhsal liderlik ve örgütsel bağlılıktır. İlişkilerin yönünü ve gücünü görsel olarak sunabilmesi bu modellemeyi üstün kılmaktadır. Oluşturulan modelin karmaşıklığına göre değişmekle beraber genellikle 200’ün üzerindeki büyük örneklemleri gerektirmektedir (Kline, 2011). LISREL, AMOS, MPlus ve EQS gibi programlar ile yapısal eşitlik modelleri oluşturulabilmektedir. Bu araştırmada LISREL 8.80 programından yararlanılmıştır.

Araştırmacılar tarafından geliştirilen Ruhsal Liderlik Ölçeği (RLÖ) ile Meyer, Allen ve Smith (1993) tarafından geliştirilen ve daha sonra Wasti (2003) tarafından Türkçe’ye uyarlanan Örgütsel Bağlılık Ölçeği (ÖBÖ) öğretmenlere uygulanmıştır. İki aşamadan oluşan araştırmanın ilk aşaması RLÖ’nün geliştirilmesini, ikinci aşaması ise RLÖ ile ÖBÖ’nün uygulanmasını kapsamaktadır.

Evren ve Örneklem

İlk aşamanın nicel verileri 2013-2014 eğitim-öğretim yılında Eskişehir il merkezindeki Tepebaşı ilçesinde ilkokul, ortaokul ve liseler arasından basit seçkisiz örnekleme yöntemiyle seçilen 20 resmi okulda görev yapmakta olan tüm öğretmenlerden toplanmıştır. Örneklem hesaplanırken % 5 güven aralığı ve % 5 hata payı dikkate alındığında 2778 kişiden oluşan evreni temsil edecek olan asgari örneklem sayısı 338 olarak hesaplanmıştır. Bu aşamada 392 öğretmene ulaşıldığından, araştırma örnekleminin yeterli temsil gücüne sahip olduğu söylenebilir.

İkinci aşamanın nicel verileri Artvin il merkezinden basit seçkisiz örnekleme yöntemiyle seçilen 15 resmi okulda, 2013-2014 eğitim-öğretim yılında görev yapan tüm öğretmenlerden elde edilmiştir. Örneklem hesaplanırken % 2 güven aralığı ve % 5 hata payı dikkate alındığında 333 kişiden oluşan evreni temsil edecek olan asgari örneklem sayısı 207 olarak hesaplanmıştır. Bu aşamada 221 öğretmene ulaşıldığından, araştırma örnekleminin yeterli temsil gücüne sahip olduğu söylenebilir.

Veri Toplama Araçları

Araştırmada kullanılan iki ölçek RLÖ ile ÖBÖ’dür. RLÖ hakkındaki bilgiler ölçeğin geliştirildiği ilk aşamada sunulmuştur. ÖBÖ ise her boyutunda 6 madde olmak üzere toplamda 18 maddeden ve 3 boyuttan oluşan, kesinlikle katılmıyorum (1) ile kesinlikle katılıyorum (7) arasında derecelendirilmiş Likert tipinde bir ölçektir. Ölçeğin alt boyutları duygusal bağlılık, normatif bağlılık ve devam bağlılığı isimlerini taşımaktadır. Ölçeğin dilimize uyarlanma aşamasında alt boyutlara ilişkin Cronbach alfa güvenirlik katsayıları duygusal bağlılık için 0.79, normatif bağlılık için 0.75 ve devam bağlılığı için 0.58 olarak bulunmuştur (Wasti, 2000). Geniş bir uygulama alanına sahip olan ölçeğin Türk kültürüne uygunluğu yapılan doğrulayıcı faktör analizi ile doğrulanmıştır (Wasti, 2000).

1. Aşama

Araştırmanın ilk aşamasında RLÖ’nün geliştirilmesi amaçlanmıştır. Kapsamlı bir alan yazın araştırması ve uzman görüşleri doğrultusunda oluşturulan madde havuzu ilkokul, ortaokul ve lise öğretmenlerine uygulanmıştır. Bu aşamada kuramsal yapının ölçülebilmesi için oluşturulan maddelerin işe vuruk olmasına dikkat edilmiştir. Kesinlikle katılmıyorum (1) ile kesinlikle katılıyorum (5) arasında derecelendirilmiş beşli Likert tipinde hazırlanan deneme formu alan, dil, ölçme ve değerlendirme uzmanlarının görüşlerine başvurularak kapsam geçerliği sınanmıştır. Ölçeğin geliştirilme amacı öğretmenlerin müdürlerinin ruhsal liderliğine ilişkin algılarını saptamaktır. Bir yöneticinin liderliğinin anlaşılmasında onun liderlik tarzı hakkındaki kendi algısından çok onunla birlikte çalışanların algıları daha isabetli olmaktadır. Bu sebeple, okul müdürlerinin liderlik tarzları, onlara uygulanan bir ölçek ile değil onların idaresinde çalışan öğretmenlere uygulanan bu ölçek ile saptanmaya çalışılmıştır. Çalışmalar sonucunda 30 maddeden oluşan deneme formu oluşturulmuş ve öğretmenlere uygulanmıştır. Katılımda gönüllülük esası gözetilmiştir. İl milli eğitim müdürlüğünden resmi izin alındıktan sonra seçilen okulların müdürleriyle araştırmanın amacını bildirmek, yürütülecek işlemlerin ayrıntılarını açıklamak ve araştırmanın yapılabileceği en uygun zamanın belirlenmesi amacıyla ön görüşmeler gerçekleştirilmiştir. RLÖ müdürler hakkında ifadeler içerdiğinden, öğretmenlerin yanıtlarının müdürleri tarafından görülebileceği endişesine kapılmamaları ve yanlı cevaplama yapmamaları için ölçekler zarflarla birlikte katılımcılara dağıtılmış ve doldurulan ölçekler kapalı zarflar içerisinde teslim alınarak gizliliğin sağlanmasına çalışılmıştır. Ayrıca katılımcıların kendilerini baskı altında hissetmemeleri için müdürlerinin o anda bulunmadığı öğretmenler odası veya zümre odalarında ölçekleri doldurmaları sağlanmıştır. Katılımcılar ölçekleri doldururlarken başlarında bulunularak onlara rehberlik edilmiştir.

Veri Analizi

Ölçek formlarının analizine geçilmeden önce katılımcılardan geri dönen 346 ölçek formundaki eksik ya da hatalı doldurulan formlar elenmiştir. Formların geri dönüş oranı %88 olarak hesaplanmıştır. Bilgisayar ortamına aktarılan 341 forma ait verilerin istatistiksel çözümlemeleri IBM SPSS Statistics 22 paket programı ile yapılmıştır. Analiz işlemleri uygulanmadan önce öncelikle değişkenlere ait Z puanları belirlenmiş ve -3 ile +3 arasında yer almayan değerler işleme dâhil edilmemiştir. Daha sonra verilerin çarpıklık ve basıklık katsayıları incelenmiştir. Bu doğrultuda ele alınan verilerin kabul edilebilir çarpıklık ve basıklık katsayılarına sahip oldukları ifade edilebilir (Huck, 2012). Ölçeğin Cronbach Alpha güvenirlik katsayısı α=0.94, bir yarısına ait güvenirlik katsayısı r=0.85, Spearman-Brown katsayısı r=0.92 ve Guttman Split-Half katsayısı r=0.91 olarak belirlenmiştir.

Açımlayıcı faktör analizine (AFA) geçilmeden önce örneklem büyüklüğünün analize uygunluğunun sınanması için hesaplanan Kaiser-Meyer-Olkin değeri yeterli (0.95) ve Bartlett testi sonucu anlamlı (p<0.001) bulununca analize devam edilmiştir. Analizler boyunca maddelerin en az 0.50’lik faktör yüküne sahip olmaları, birden fazla faktörde bulunan maddelerin yük değerleri arasındaki farkın en az 0.20 olması, madde-toplam korelasyonunun 0.50’nin üzerinde olması, ters-görüntü (anti-image) korelasyonunun 0.50’nin üzerinde olması, maddenin elendiği takdirde güvenirliği önemli ölçüde yükseltmemesi, faktör öz değerinin 1’den büyük ve açıkladığı varyans oranının %5’den büyük olması şartları aranmıştır.
1   2   3   4   5

Benzer:

Giriş iconSigortalı işe giriş bildirgesi ile genel sağlık sigortası giriş bildirgesinin

Giriş iconSİgortaliliğin tespiTİ davasi ( İşe Giriş Bildirgesinin Kuruma Verilmiş...

Giriş icon1. Giriş

Giriş iconGiriş

Giriş iconI-giriş

Giriş iconI- giRİŞ

Giriş iconKaynakça GİRİŞ

Giriş iconGİRİŞ notu

Giriş iconDerse giRİŞ

Giriş iconKaynakça GİRİŞ


Yasa




© 2000-2018
kişileri
d.ogren-sen.com